نمایش از 18 فروردين 1395 بازدید: 6345
پرینت

به نام خالق زیباییها

گزارش برنامه قله بلقیس بارتفاع 3346متر

استان زنجان یکی از استان‌های ایران است که در شمال غربی ایران قرار گرفته است. مرکز این استان شهر زنجان است. استان زنجان دارای ۸ شهرستان و ۱۲۱۰ آبادی است که از این تعداد، ۹۷۸ آبادی دارای سکنه و بقیه خالی از سکنه می‌باشند.

 

استان زنجان یکی از استان های با اهمیت ایران است که در ناحیه مرکزی شمال غربی ایران واقع شده و از نظر ارتباط به دليل استقرار بر محور ترانزيتى، نقطه ارتباطی مركز با غرب و شمال غربی ايران به شمار می آيد. جاذبه های جهانگردی استان زنجان درتمام قسمت های آن پراكنده شده و می توان آنها را در شمار جاذبه های طبیعی، تاریخی، اجتماعی و فرهنگی مورد بررسی قرار داد. در اين ميان شهرستان های ابهر و زنجان مشهورترین جاذبه های گردشگری این استان را در خود جای داده اند. از نظر جاذبه های گردشگری، وجود بنای عظیم و با شکوه سلطانیه كه یکی از بزرگ ترين و مشهورترين بناهای اسلامی با عمری 700 ساله که جزو آثار ثبت شده ایران بزرگ در فهرست میراث جهانی بشر در یونسکو است، این استان را در صنعت توریسم کشورحائز اهمیت بسیار کرده است.

رودهای مهم در این استان قزل‌اوزن، زنجان رود، رود کبیر یا ابهر رود و شورکات است.

آثار تاریخی شامل سلطانیه، بازار زنجان، مجموعه رختشویخانه، موزه مردان نمکی، مسجد جامع زنجان، مقبره قیدار نبی، ،حمام یان یان است. ،تپه خالصه درخرمدره ،آرامگاه پیر احمد زهرنوش، امامزاده زیدالکبیر عمارت ذوالفقاری، معبد داش کسن

از غذاهای سنّتیِ این استان می‌توان به جغور بغور و آش ترش اشاره کرد.

 

صنایع دستی استان

ملیله کاری

از کارهای دستی بومی زنجان ساخت وسایل نقره‌ای و به ندرت طلائی به صورت ملیله کاری است که در اوایل فقط در زنجان معمول بوده که در زمان رضاخان تعدادی از هنرمندان زنجانی به تهران و اصفهان کوچ کردند و این هنر ظریف را در آن شهرها رواج دادند


چاروق دوزی

چاروق دوزی یکی دیگر از هنرهای دستی است که دستهای ظریف هنرمندان زنجانی در تولیدات آن مهارت ویژه‌ای دارند. این چاروقها مشخصاً زنانه بوده و استفاده از آن جنبه تشریفاتی و تفننی دارد


 

چاقوسازی

چاقو سازی در زنجان که با مهارت خاصی به دست استادان این صنعت ساخته می‌شود با ویژگی‌هایی همچون ظرافت، تناسب، تنوع، قدرت برش و آبکاری الکتریکی تیغه از شهرت فراوانی بر خوردار است.

 

مسگری

با ممنوعیت استفاده از طلا و نقره برای ساخت ظروف در دوره اسلامی، روند استفاده از فلزاتی چون مس به دلیل اینکه مس فلزی چکش خوار، شکل پذیر با قابلیت تورق و مفتول شدن و اجرای تزئینات مختلفی چون مشبک کاری، قلمزنی، حکاکی، فلزکوبی، ترصیع و کنده کاری است، رواج یافت.

ظروف تولید مسی در زنجان عبارتند از: آفتابه، تیان، طشت، تونگ، حناخور و روشل

فرش و گلیم

فرش و گلیم و جاجیم زنجان از معروفیت خاصی برخوردارند. فرش بافی در زنجان یکی از صنایع با قدمت زیاد است که نقش قابل توجهی در صادرات فرش ایران ایفا می‌کند. فرشهای صادراتی زنجان از بهترین جلوه‌های فرهنگی این استان هستند. به طوریکه فرش بافان این خطه هنر و مهارت خود را در راستای تکامل هنر سرزمینشان قرار داده‌اند و از آن به عنوان منبع درآمد نیز استفاده می‌کنند. در سال بیش از ۶۰۰۰۰ تخته فرش در سراسر استان بافته می‌شود که عمده آنها مربوط به اتحادیه بافندگان فرش دستی و شرکتهای مختلف است. طرحهایی که در فرش زنجان استفاده می شود عبارتند از: ریز ماهی و ماهی درهم و نقشه قلتوق و بیجار و افشار

 

تذهیب

تراش سنگهای قیمتی

رنگرزی

سرمه دوزی

منبت کاری

نگارگری

مصنوعات چرمی

معرق چوب

قلم زنی

دریاچه آبشار و تالاب‌ها

 

دریاچه پری ماهنشان

دریاچه شورگل خندقلو

دریاچه آب بندان همایون

دریاچه آب بندان سارمساقلو

دریاچه آب بندان قره چریان

تالاب قمشلو

آبشار شار شار

آبشار هشترخان

 

 

 

 

 

 



کاریزها


 

قنات حاجی میر بهاءالدین

قنات حاج یوسف

قنات حاجی عبدالحسین تاجر موسوم به قنات سرچشمه

قنات قیز قید

قنات کوتاه حاج داداش

قنات اعتماد امین (وقفی عباس خان)

قنات معین التجار

قنات جلوخانه

قنات تازه کهریز، خرمدره

قنات عمومی، خرمدره

قنات کهریزدره، خرمدره

قنات محمودآباد، خرمدره

قنات میرزابابا، خرمدره

قنات قربانعلی، ابهر

قنات محمدقلی، ابهر


چشمه‌های آب گرم

چشمه آب گرم آرکوین در حومه روستای آرکوین در بخش ایجرود جاده بیجار

چشمه آب گرم ابدال در ۳۰ کیلومتری جنوب غربی زنجان در نزدیکی روستای ابدال

چشمه آب گرم روستای سرگاب درجنوب شرقی قیدار

چشمه آب گرم روستای میانج و حلب در انگوران

چشمه آب گرم روستای الله بلاغی در نزدیکی روستای ماهان بخش طارم

چشمه آب گرم روستای ینگجه در بخش ماهنشان

چشمه آب گرم گرماب در ۶۰ کیلومتری خدابنده در حومه روستای گرماب

چشمه آب گرم قنیرجه در ۱۰ کیلومتری روستای علم کندی شهرستان ماه نشان

چشمه‌های آب سرد الله بلاغی واقع در ۵۰ کیلومتری شمال زنجان و حومه روستای ماهان در شهرستان طارم

چشمه آب معدنی عمقین در ۱۵ کیلومتری لوشان در جاده سیروان شهرستان طارم

چشمه آب گرم وننق


غارها

 

تا کنون شش غار در استان زنجان کشف شده است

غار کتله خور

غار زرین (دودزا)

غار حاج کندی

غار خرمنه سر

غار شاکین

غار گلجیک

 

کوه‌ها

بیش از ۲۷۴ کوه در استان زنجان شناسایی شده‌اند که قسمتی از این ارتفاعات به طور سلسله وار دامنه‌های حاصلخیزی دارند.

رشته کوه‌های شمالی

مشتمل بر بخشی از البرز غربی و دامنه‌های جنوبی کوهستان تالش که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از: طالقان، تخت سلیمان، سیالان و الموت در البرز.

رشته کوه‌های غربی و جنوب غربی

شامل کوه‌های دمیرلو، جهان‌داغ و قیدار.

رشته کوه‌های مرکزی

که استان را از دشت قزوین جدا می‌کنند و عبارت‌اند از: چرگر، سندان داغی، ملاداغی و پوتالی.

مهم‌ترین کوه‌های استان عبارتند از

ابدال

این کوه که از کوه‌های بلند استان به شمار می‌رود، در شمال روستای خورجهان، از توابع دهستان انگوران واقع شده است و ۳۰۹۹ متر ارتفاع دارد و دامنه‌های شمالی آن به دهستان اوریاد مشرف است.

بابا گیلدر

این کوه با ارتفاع ۲۸۵۰ متر، در ۹۵ کیلومتری جنوب غربی زنجان و در غرب روستای حلب واقع است و جزو کوهستان قرّداغ به شمار می‌آید.

بلقیس

این کوه در ۱۲ کیلومتری روستای یاستی قلعه، از توابع دهستان انگوران قرار گرفته است و ۳۳۳۲ متر ارتفاع دارد. این کوه سرچشمه رودخانه‌های بالاجوجه و انگوران چای، و بلندترین قله کوهستان قرخ بلاغ (چهل چشمه) است چشمه‌های بسیاری از دامنه‌های این کوه می‌جوشند.

چال

این کوه در قسمت شمال غربی روستای خورجهان، از توابع دهستان انگوران واقع شده است و ۳۰۵۰ متر ارتفاع دارد. این کوه سرچشمه رودخانه‌های انگوران چای و تخته یورد است.

صندوق سندران

این کوه با ارتفاع ۳۲۱۴ متر، در جنوب روستای علم کندی، از توابع دهستان اوریاد واقع شده است و سرچشمه رودخانه‌های انگوران چای، قلعه چای، تخته یورد و بالاجوجه است.

این کوه، از نظر ارتفاع، دومین قله مرتفع کوهستان قرخ بلاغ (چهل چشمه) محسوب می‌شود.

قبله داغ

این کوه با ارتفاع ۳۲۰۵ متر، در غرب روستای زرین آباد از توابع دهستان اوریاد واقع شده است و سرچشمه رود قلعه چای است.

لعل کان

این کوه با ارتفاع ۳۰۵۰ متر، در جنوب غربی روستای یاستی قلعه، از توابع انگوران واقع شده است و سرچشمه رودخانه‌های کاکا، انگوران چای و قره‌قیه است.

این کوه، از شمال غربی به کوه بلقیس، و از شرق به کوه قزلر قلعه سی متصل است و از کوه‌های کوهستان قبرخ بلاغ (چهل چشمه) است.

علاوه بر این کوه‌ها، استان زنجان دارای قله‌ها و بلندیهای مهم دیگری نیز هست که از آن جمله می‌توان به کوه‌های یان بلاغ (۲۹۷۲ متر)، داغی (۲۸۶۱ متر)، سندان داغ (۲۵۸۰ متر)، آرگون (۲۹۲۴ متر)، جانقورتاران (۲۵۸۰ متر)، چال خاتون (۲۹۹۳ متر)، چنوباشی (۲۹۵۰ متر)، سفید (۲۹۳۳ متر، کوه سندان، کوه دوشاخ، دینگه (کوه)، کوه آق‌داغ، اشاره نمود.

شرح برنامه

ساعت 4 بامداد روز 29 مهرماه 95 از مقابل درب شادمان با 22 نفر از همنوردان سفرمان را آغاز کردیم.

پس از اذان صبح و اقامه نماز به مسیرمان ادامه دادیم و برای استفاده بهینه از زمان، صبحانه را با عدسی خوشمزه آقای حمزه محمدی عزیز در اتوبوس صرف کردیم.

حول و حوش 8:30 دقیقه صبح به شهر زیبای زنجان رسیدیم و اولین محل بازدیدمان رختشویخانه منحصربفرد این شهر بود.

رختشویخانه زنجان

بنای رخت‌شوی‌خانه یا مجموعهٔ تاریخی رخت‌شوی‌خانه در قلب بافت تاریخی شهر زنجان که منطبق بر حصار قدیمی شهر می‌باشد، در یک منطقهٔ پرتراکم مسکونی احداث شده‌است. مردم شهر لباس و رخت خود را در آن محل می‌شسته‌اند. چنین کاربری برای یک بنای عمومی در جهان مشابه ندارد یا کم‌نظیر است. این بنا در حال حاضر تعمیر و مرمت شده و به عنوان موزهٔ مردم‌شناسی مورد استفاده قرار می‌گیرد و مردم می‌توانند از آن بازدید کنند. این بنا در سال‌های گذشته به جهت وجود هوای سرد در زمستان‌ها برای بانوان زنجانی ساخته شده‌است

آب این محدوده که دارای فضاهای متعددی است از قنات قلعچه حاجی میربهاالدین تامین می‌شد. فضاهای این مجموعه را می‌توان به دو بخش مدیریت رخت‌شوی‌خانه شامل حیات و قسمت مسکونی و فضای اصلی شستشوی رخت که خود دارای چهار قسمت است تقسیم کرد.

خزینه این رخت‌شوی‌خانه ۱۷ متر طول ۵۵/۱۱ متر عرض و حدود ۸ متر ارتفاع دارد فضایی شبیه تراس مشرف به فضای رخت‌شوی‌خانه وجود دارد که به عبارتی می‌توان آن را شاه‌نشین و محل مدیریت نامید. محل ورودی بنا به شبکه ارتباطی کوچه‌های شهر راه پیدا می‌کرد و خانمی که گفته می‌شود همسر معمار این بنا بوده‌است کار کنترل و نظارت بر امور رخت‌شوی‌خانه را برعهده داشت و در قبال این کار مبلغی ماهیانه دریافت می‌کرد. از معماری این فضا چنین استنباط می‌شود که معمار آشنایی کاملی به شیوه سنتی داشته که توانسته‌است با کمک قوس‌ها و نورگیرها فضای دل‌انگیزی را در قسمت بالای انبار سالن اصلی رخت‌شوی‌خانه و تردد افراد را انجام می‌داده‌است

 

طراحی و اجرای فضای داخلی و اصلی بنای رخت‌شوی‌خانه دورنمای بسیار زیبایی دارد و سالن آن با ۱۱ ستون از فضایی به مساحت 850 متر برخوردار است.فاصله ستونها که به طور قرینه سالن را به دو قسمت تقسیم کرده‌اند از چهار واحد حوضچه و مجاری آب در حد فاصل حوضچه‌ها تشکیل یافته و حدود آن را سنگ‌های حجاری شده از جنس تراورتن از یکدیگر مجزا می‌کند.

پس از بازدید از رختشویخانه سری هم به بازار سنتی زنجان زدیم که فاصله چندانی با رختشویخانه نداشت ( حدود 5 دقیقه پیاده روی )

بازار زنجان

در دوران آغا محمد خان قاجار آغاز ودر سال ۱۲۱۳ در زمان فتحعلی شاه قاجار خاتمه یافته و مساجد و سراها و گرمابه‌ها در سال ۱۳۲۴ به آن اضافه شده است.

 

مجموعه بازار قدیمی به صورت یک خط مستقیم به عنوان بازار بالا و پایین به دو قسمت شرقی و غربی تقسیم شده است که طولانی‌ترین بازار سرپوشیده ایران میباشد.

گستردگی جغرافیایی بازار زنجان و تنوع راسته‌ها، تعدد سراها و کاوانسراهای درون شهری در راسته‌های فرعی که هرکدام به نامی و به فعالیتی خاص اختصاص یافته و وجود مساجد فراوان گویای پویایی این مجموعه در طول زمان‌های گذشته و شرایط حاکم بوده است

پس از بازدید و خرید از بازار زنجان ساعت 11 صبح بسمت تخت سلیمان به راه افتادیم.

از دو راه میشود از زنجان به تخت سلیمان رفت.

اولی: مسیر زنجان- بیجار- تکاب- تخت سلیمان

دومی: مسیر میانبر دندی به تخت سلیمان

که بدلیل اینکه مسیر یک ساعت کوتاهتر میشد جاده دندی را انتخاب کردیم.

حول و حوش دو نیم ساعت بعد به چهارمین اثر ثبت شده ایران در میراث جهانی رسیدیم. پس از اقامه نماز شروع به بازدید از مجموعه بینظیر تخت سلیمان، شامل دریاچه و موزه و بناهای تاریخی... کردیم.

تخت سلیمان

تخت سلیمان یا آتشکده گشنسب نام محوطه تاریخی بزرگی در نزدیکی تکاب در روستای تخت سلیمان (در قدیم نصرت آباد) در استان آذربایجان غربی در 45 کیلومتری شمال شرقی این شهر است. تخت سلیمان بزرگ‌ترین مرکز آموزشی، مذهبی، اجتماعی و عبادتگاه ایرانیان در قبل از اسلام به شمار می‌رفت؛ اما در سال ۶۲۴ میلادی و در حمله هراکلیوس، امپراتور رومیان، به ایران تخریب شد. آباقاخان برادرزاده هلاکوخان که به دین اسلام گرویده بود، بر روی ویرانه‌های تخت سلیمان مسجدی بنا کرد که آن نیز بعدها ویران شد و تنها کاشی‌هایی با نقوش و خط برجسته از آن به جا مانده که در حال حاضر در موزه رضا عباسی نگهداری می‌شود

 

آثار باستانی در تخت سلیمان

مجموعه بناهای تاریخی در تخت سلیمان در اطراف چشمه رسوبی ساخته شده‌است. آب این چشمه که از عمق بیش از 120 متری از درون زمین به سطح می‌آید و به زمین‌های اطراف می‌ریزد دارای املاح زیادی است که آن را برای آشامیدن و کشاورزی نامناسب کرده‌است. بر خلاف تصور همگان، این یک دریاچه نبوده و هیچ آبی به آن نمی ریزد.رسوب‌های حاصل از این املاح در طی قرن‌ها، لبه چشمه را شکل داده و متغیر کرده‌است

 

آثار و بناهای متعددی از دوره اشکانیان و ساسانیان و ایلخانان مغول در این محل یافت شده است. مهمترین آثاز بجامانده آن آتشکده و تالارهای دوره ساسانی است. برخی آثار ساسانی دیگر نیز درکوه بلقیس و زندان سلیمان در نزدیکی تخت سلیمان ساخته شده‌است. کاوشگاه باستانی شیز از سوی یونسکو بعنوان میراث جهانی شناخته شده است و طرحهای بزرگی برای بازسازی و کاوش در آن در دست اجراست

سپس بلافاصله بوسیله اتوبوس به 3 کیلومتری مجموعه جاییکه زندان سلیمان قرار داشت رفتیم.


زندان سلیمان


زندان سلیمان نام کوهی مخروطی‌شکل و میان تهی که در سه کیلومتری غرب تخت سلیمان قرار دارد. این کوه هزاران سال پیش، بر اثر رسوب کانی‌های آب دریاچهٔ آن به وجود آمده‌است. ارتفاع این کوه از زمین مجاور خود ۹۷ تا ۱۰۷ متر می‌باشد و بر فراز آن گودال عمیقی در حدود ۸۰ متر دیده می‌شود که قطر دهانه آن به طور تقریب ۶۵ متر است. این کوه درزمانمانایی‌ها ـ ۸۳۰ تا ۶۶۰ پ. م. ـ نیایشگاه بوده‌ است. در اطراف کوه زندان سلیمان چشمه‌های آب گرم گوگردی متعددی دیده می‌شود که دارای خاصیت درمانی متعدد می‌باشد.

اهالی محل این کوه زیبا را بنام زندان سلیمان یا زندان دیومیشناسند و معتقدند حضرت سلیمان دیوهایی را که از فرمانش سرپیچی میکردند را در این کوه زندانی میکرده است



پس از بازدید از زندان سلیمان بطرف روستای قراول خانه رفتیم جهت شبمانی در این روستای کوچک و باصفا.

در بدو ورود با بدرقه گرم دوستان بسیار عزیزم مرتضی ارجمند و نوید توسلی روبرو شدیم که مدرسه روستا را کاملا تجهیز و آماده کرده بودند تا گروه هیچگونه کم و کسری نداشته باشد.

ساعت چهار صبح روز سی ام مهرماه نود و پنج با راهنمایان محترم آقا مرتضی و آقا نوید صعودمان را با سرقدمی وحید ابراهیمی و عقب داری منصور بهادر به قله بلقیس که روایات متفاوتی از ارتفاع آن شنیده بودیم آغاز نمودیم. بعد از مدت زمان کوتاهی از صعود، گروه جهت اقامه نماز توقف نمود و پس از ادای فریضه نماز به مسیرمان ادامه دادیم.



قله بلقیس

کوه بلقیس در هشت کیلومتری شمال شرقی تخت سلیمان با دو قله بلند با ارتفاع 3328متر و 3346متر در ادامهٔ سلسله کوه‌های شرق دریاچه ارومیه واقع گردیده است. بدلیل اینکه کوه دارای دو قله 7 شکل است در زبان مردم محلی به نام هاچا داغی معروف است. دوقله از دور تقریباً هم اندازه به نظر می رسند. روی قله جنوب شرقی استحکامات و قلعه بلقیس قرار دارد. ساختمان قلعه کاملآ مدور واز سنگ بنا شده؛ لذا می‌توان تصور کرد که از این بنا به عنوان برج دیده‌بانی استفاده می‌شده.

بین دو قله کوه دریاچه بسیار زیبایی که از ذوب شدن برف کوه‌ها بوجود آمده در بیشتر ماه‌های سال قابل مشاهده است هر چند در سالهای اخیر به جهت کمی بارش تابستان‌ها آب دریاچه خشک می‌شود


به لطف خدا و هوای بسیار مطبوع و نیز وضعیت عالی جسمانی اعضا، کل گروه بصورت منسجم ساعت 9 صبح به قله 3328 متری (با جی پی اس ارتفاع اندازه گیری شد) رسیدند.

پس از مراسم شکر گزاری و گرفتن عکس یادگاری به سمت روستای قراول خانه حرکت کردیم و نهایتا ساعت 13 در روستا بودیم.

ساعت 14 هنگام سوار شدن به اتوبوس رای گیری جهت استفاده از آبگرم تخت سلیمان که شامل دو استخر خانمها و آقایان میباشد انجام گردید که نظر اکثریت بازگشت سریعتر به تهران بود که با توجه به از دست دادن یکی دو ساعت زمان بخاطر خرابی اتوبوس نهایتا کل گروه در کمال صحت و سلامت ساعت 23 شب در شادمان از یکدیگر خداحافظی کردند.

اعضا شرکت کننده در برنامه

خانمها: خلیلی – لواسانی – فرهادی - دلجوان – هوشیار – علیخانی – سقایی – معینی – فرشچیان – کوهی - نوروزپور

آقایان: وحید ابراهیمی – توکلی – بهادر – نوروزپور – اکبر ابراهیمی – فتح اللهی – مقدم – محمدی – خیری – عبداللهی – مطلب زاده

با تشکر از حسین امیری ، رضا جلالی ، زهرا خلیلی ، عباس نوروزی ،علیرضا وزیری، علی عبدلی و حمزه محمدی عزیز

و تشکر ویژه از راهنمایان مهربان آقایان مرتضی ارجمند (09124418674) و نوید توسلی که نهایت تلاششان را کردند تا برنامه ای بیادماندنی برگزار گردد

تهیه گزارش و سرپرست برنامه : آقای حسین مطلب زاده

گراف مسیر قله ی بلقیس - ارسالی از آقای وحید ابراهیمی سرقدم

 

حاضرین در سایت

ما 37 مهمان و بدون عضو آنلاین داریم

| + - | RTL - LTR